Start
rocznice
logo 42-400 Zawiercie, ul. 11 Listopada 22, tel. 3267-225-62, mail: g1zawiercie[at]gmail.com
Gimnazjum nr 1 im. T. Kościuszki w Zawierciu

Powstanie listopadowe



Gimnazjum nr 1 w Zawierciu

Marcin Zaleski, Cykl Listopadowy, Wzięcie Arsenału, 1830

Powstanie listopadowe, wojna polsko-rosyjska 1830-1831 – polskie powstanie narodowe przeciw Rosji, które wybuchło w nocy z 29 na 30 listopada 1830 roku, a zakończyło się 21 października 1831 roku. Zasięgiem swoim objęło Królestwo Polskie i część ziem zabranych (Litwę, Żmudź i Wołyń). Zakończyło się klęską Polaków.
W rocznicę wybuchu powstania obchodzony jest Dzień Podchorążego. Po upadku powstania listopadowego cesarz Mikołaj I Romanow wypowiedział słowa: Nie wiem, czy będzie jeszcze kiedy jaka Polska, ale tego jestem pewien, że nie będzie już Polaków.

Przyczyny wybuchu Powstania Listopadowego:
-Powstańcze dążenia, jakie tkwiły w Królestwie Polskim, a związane były z łamaniem przez cara konstytucji i ograniczaniem autonomii Królestwa Polskiego,
-Napływające z Zachodu wieści o ruchach niepodległościowych,
-Patriotyczne manifestacje,
-Informacje o rewolucji lipcowej we Francji,
-Przygotowanie przez cara interwencji przeciw Belgii i zamiarze uczestnictwa w niej polskich wojsk,
-Zagrożenie dla młodych kadetów na czele z Piotrem Wysockim, iż zostanie wykryty ich spisek.

Przyczyny upadku powstania listopadowego:
-Brak wsparcia ze strony chłopów, stanowiących wówczas większą część polskiego społeczeństwo a także ze strony niemiecko-żydowskiej mniejszości narodowej, która zawsze pozostawała obojętna wobec suwerenności oraz wolności Polski.
-Brak zgody co do strategii prowadzenia walki przez dowódców powstania.
-Zupełny brak jedności w czasie obrad sejmu - ścieranie się lewicowo - konserwatywnych tendencji dotyczących sposobu prowadzenia walki.
-Niewiara w sukces powstania, szukanie wszelkich dróg aby je zakończyć. Jeżeli wielki Napoleon nie zdołał pokonać Rosji mając tylu sprzymierzeńcach, jak więc ma to się udać małej Polsce.
-Zbyt duże rozbieżności w uzbrojeniu i liczebności wojsk (200 tys. żołnierzy rosyjskich wobec 100 tys. polskich).

Skutki Powstania Listopadowego:
-Car Mikołaj I zlikwidował Konstytucję, a na jej miejsce wprowadził Statut Organiczny, który pozostawiał Radę Administracyjną i Radę Stanu.
-Statut Organiczny dawał Polakom ograniczoną nietykalność osobistą oraz wolność wyznania.
-Królestwo Polskie utraciło: rząd, sejm, armię i stało się "nierozdzielną częścią Rosji".
-Wprowadzono stan wyjątkowy, który trwał do 1914r.
-Wszelkie polityczne przestępstwa miały podlegać sądom wojskowym.
-Namiestnikiem Królestwa Polskiego car mianował feldmarszałka Iwana Paskiewicza, któremu nadał tytułu książęcy za zdobycie Warszawy w 1831r.
-Na terytorium Królestwa Polskiego przebywało 100 tysięcy rosyjskiego wojska.
-Majątki powstańców zostały skonfiskowane a następnie przekazane do Rosji, całe szlacheckie rodziny wywożono w głąb carskiej Rosji albo odbierano im szlachectwo za obronę polskości.
-W 1837r. wprowadzono podział na gubernie według rosyjskiego systemu, a od 1847r. obowiązywał carski kodeks karny.
-zamknięte zostały uczelnie wyższe: Uniwersytet Warszawski i Uniwersytet Wileński - młodzież została zmuszona kształcić się na rosyjskich uczelniach
-zlikwidowano Towarzystwo Przyjaciół Nauk.

Powstania były ważne dla Polaków i mimo tego że wszystkie upadły, zapisały się w ich sercach.
 
Gimnazjum nr 1 w Zawierciu

Herb z okresu powstania listopadowego

Źródło: Wikipedia

do góry^

Start